Ik wil niet astrant zijn ...

Je hebt van die beginzinnetjes waarmee je iets confronterends inleidt. Ik geloof dat we zoiets een prolepsis mogen noemen. 'Ik ben het geheel met de vorige spreker eens...' En dan komt er 'maar...'. En een nieuwe hoofdzin waarin uitgesproken wordt dat je het niet met de vorige spreker eens bent.

'Je bent een aardige kerel, maar dat had je niet moeten doen. Wat jij gedaan hebt, dat doen alleen hufters.'
'Ik wil niet zeuren, maar...' En dan zeuren maar.
'U hebt gelijk, maar...' En dan komt het bewijs dat u het volledig mis hebt.
En zo voort. Voorbeelden genoeg.

Zelf mag ik wel eens beginnen met 'Ik wil niet astrant zijn, maar...'

Ik zeg dat wanneer ik iets ga zeggen waarvan ik weet dat het als aanmatigend zal worden opgevat. Heimelijk heb ik een bijgedachte. 'Klammheimlich' zou ik zeggen als ik Duitser was; ik vind dat een heerlijk woord, vanwege het klamme daarin, dat je natuurlijk verborgen wilt houden.

Die bijgedachte is dat ik het leuk vind om de aangesprokene te prikkelen tot verbazing en nadenken. Astrant? Wat betekent dat nou weer? Er zit natuurlijk iets astrants in om het woord 'astrant' te gebruiken.

Welnu, Van Dale zegt dat het 'brutaal' betekent. 'Onbeschaamd'. 'Vrijpostig'. Toen ooit een hooggeleerde voorzitter van een examencommissie mijn optreden wenste te kwalificeren, noemde hij het 'présomptueux', want hij sprak Frans. Misschien dat ik ter herinnering aan die zelfingenomen grootinquisiteur het woord 'astrant' er af en toe tegenaan gooi.

Hoe ik hier op kom? Doordat ik op de tv vernam dat een piepklein restaurant te Parijs, in de schaduw van de Eiffeltoren, nu drie Michelin-sterren heeft gekregen, dank zij de voortreffelijke kookkunst van de dappere chef die dit onderneminkje begonnen is. Het restaurantje heet l'Astrance.

Hé, dacht ik. Zou er in het Nederlands een woord 'astrantie' bestaan? Substantief bij het adjectief 'astrant'?

Maar nee. Astrance is de Franse naam van Astrantia, de bloem die in bergweiden te vinden is en die in ons land ook wel Zeeuws Knoopje heet. Zie de afbeelding.

Astrantia is mooi. Als ik als vrouw zou worden herboren, zal ik niet tegensputteren wanneer ze me Astrantia noemen. Het kan gebeuren, waar of niet? Voor zulk soort namen deinst immers niemand heden ten dage terug; dus het zit er in.