Agnes Kant ging

Begin maart 2010: Agnes Kant, voorvrouw van de Socialistische Partij, heeft haar leiderschap neergelegd. Sterker nog, ze heeft de politiek vaarwel gezegd. Laat ik het recht voor de raap zeggen: ik heb er voor honderd procent begrip voor en voel veel sympathie.

De commentaren die op dit plotselinge en onverwachte besluit zijn geleverd brengen het allemaal in betrekking tot de nederlaag die de SP heeft geleden bij de gemeenteraadsverkiezingen.

Hm. Alles goed en wel, maar ik wil het daar toch niet bij laten. Uitgaande van dat woord 'nederlaag', dat ik hier zelf toch ook gebruik, wil ik toch nog wat filosoferen over het besluit van Agnes Kant.

Toen de uitslagen van de verkiezingen bekend waren, schaarden politieke kopstukken zich rond de tafel bij Pauw en Witteman om het televisiekijkend volk hun commentaar te laten vernemen. Ze toonden eerst allemaal tevredenheid. Ze hadden gewonnen of minder verloren dan verwacht. Al spoedig begon er een discussie over de mogelijke gevolgen voor de landelijke politiek. Als de komende kamerverkiezingen een vergelijkbaar resultaat zouden opleveren, welke coalities kon er dan gevormd worden?

Ze konden het niet laten: elkaar prikkelend aftasten met de vraag of samenwerking met extreem-rechts in overweging kwam. Agnes Kant sprak zich tegen de vraagstelling uit: waarom ging het over 'de poppetjes' en niet over inhoud, bijvoorbeeld over de grote kwestie van dit moment, het echec van het kapitalisme in zijn afschuwelijke hedendaagse vorm? Felheid harerzijds. Neerbuigende lacherigheid bij anderen aan tafel.

De aandachtige kijker die ik toen even was dacht: ze heeft volkomen gelijk. Een zeer treurige gedachte.

De volgende ochtend, in De Volkskrant, een grote kop: 'Balkenende en Kant verliezen'. Ik vind dat weerzinwekkend trendy. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van 3 maart 2010 zijn inderdaad zowel het CDA en de SP achteruit gegaan in zetel-aantal. Je kunt dat kortweg benoemen als verlies. De keuze van de pars pro toto 'Kant' om de Socialistische Partij aan te duiden en 'Balkenende' voor het CDA is veelbetekenend.

Over politiek wordt gesproken of het over een voetbalwedstrijd gaat. Elke onbenul kan meepraten als het over de spelers, de 'poppetjes', gaat. Die ene is te fel. Die andere heeft een aangenaam gladde uitstraling en kan zich hooghartige lachjes permitteren.

Agnes Kant kan zich troosten met een vers van François Villon: Bien est heureux qui rien n'y a. Gelukkig is degene die daar niet aan meedoet.